Λευκάδιος Χερν με άρωμα καφέ και Θεσσαλονίκης

Δέχτηκα μία πρόσκληση από τη Λέσχη Ανάγνωσης Ιαπωνικής Λογοτεχνίας Θεσσαλονίκης, που οργανώνει η Σύνη Βυζοβίτου. Οι συναντήσεις της Λέσχης γίνονται στο καφέ της Ανθής Χρυσοπούλου «Κουμπί Arts and Crafts», πάνω από την Αρχαία Αγορά. Θέμα ο Λευκάδιος Χερν.

Σύνη Βυζοβίτου

Θεσσαλονίκη και Λευκάδιος είναι ο τέλειος συνδυασμός για μένα, αφού αγαπώ εξίσου και την πόλη και τον συγγραφέα. Άσε που η περιοχή πάνω από την Αρχαία Αγορά είναι παλιά μου λημέρια. Επειδή ένα ταξίδι είναι δύσκολο αυτή την περίοδο, προτιμήσαμε να κάνουμε τη συνάντησή μας διαδικτυακά, την Πέμπτη στις 3 Απριλίου το βραδάκι.

Όσα και να πει κανείς για τον Λευκάδιο Χερν είναι λίγα. Η ζωή του και το έργο του είναι τεράστια θέματα, εξάπτουν το ενδιαφέρον του αναγνώστη και του ερευνητή, που πάντα κάτι καινούργιο ανακαλύπτουν. Ο Λευκάδιος ήταν οικουμενικός άνθρωπος και παραμένει γέφυρα ανθρώπων και πολιτισμών. 

Τέτη Σώλου – Πορτρέτο του Λευκάδιου Χερν, 2015

Οι ιστορίες του για τα φαντάσματα δεν είναι ιστορίες που εξαντλούνται στον τρόμο που προκαλεί το υπερφυσικό. Το λογοτεχνικό του χάρισμα και η ευαισθησία του έδωσαν μια απροσδόκητη διάσταση. Τα πνεύματα, τα φαντάσματα, τα ξωτικά και τα απόκοσμα πλάσματα είναι πονεμένες οντότητες που προξενούν θλίψη και προβληματισμό πάνω στην ανθρώπινη ύπαρξη.

Μία κυρία από το ακροατήριο ανέφερε τον Πόε. Ο συνειρμός της την οδήγησε σωστά.

Ο Λευκάδιος αγαπούσε τον Έντγκαρ Άλαν Πόε και μάλιστα στο Σινσινάτι του είχαν δώσει το παρανόμι Κοράκι (Raven) εξ αιτίας των μαύρων μαλλιών του και της αγάπης του για αυτόν.

Ανάμεσα στα βιβλία που μελετούν στη Λέσχη είναι και το «Ιστορίες φαντασμάτων από την Ιαπωνία» που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Ars Nocturna. Μιλάω γι' αυτό το βιβλίο επειδή το γνωρίζω καλά, καθώς έχω γράψει το επίμετρο και την εργοβιογραφία του Λευκάδιου. Κατά τη γνώμη μου είναι το βιβλίο που έκανε γνωστό τον συγγραφέα στο νεανικό αναγνωστικό κοινό.

Νταρουμά – Οχτώ φορές πέφτει εννέα σηκώνεται

Η κόκκινη κούκλα ανάμεσα στα βιβλία της Λέσχης είναι ο Νταρουμά, που εκτός από σεβαστός πατριάρχης του βουδισμού, είναι και χιονάνθρωπος, είναι και παιχνίδι. Η κούκλα είναι στρογγυλή και φτιαγμένη με τέτοιον τρόπο που, αν πέσει, επανέρχεται αμέσως σε όρθια θέση. Έχει ταυτιστεί με την αντοχή στις δυσκολίες της ζωής και θεωρείται ότι φέρνει καλοτυχία.

Και αλήθεια, πόσο τα χρειαζόμαστε στους δύσκολους καιρούς που περνάμε!

Συνέντευξη στον Γιώργο Κορδομενίδη για τον Λευκάδιο Χερν

Όταν ο Γιώργος Κορδομενίδης ήρθε σε επαφή μαζί μου για να κάνουμε μια συνέντευξη για τον Λευκάδιο Χερν, χάρηκα πάρα πολύ. Αφ' ενός γιατί το θέμα Λευκάδιος είναι αγαπημένο και ανεξάντλητο, αφ' ετέρου γιατί εκτιμώ πολύ τη δουλειά και την προσωπικότητα του Γιώργου Κορδομενίδη.

Έπρεπε να λύσουμε το θέμα της απόστασης Αθήνα-Θεσσαλονίκη. Το να κάνω ταξίδι εκείνη την περίοδο δεν είχε πιθανότητες και από την άλλη η τηλεφωνική συνέντευξη ήταν λύση ανάγκης, στην οποία δεν θέλαμε να καταφύγουμε.

Όταν κάτι ξεκινάει με καλή διάθεση να πετύχει, έχει ούριο άνεμο και πετυχαίνει.

Οργανώσαμε τη συνέντευξη σε όλα της τα στάδια.

Ο Ηλίας Λογοθέτης είπε ναι με όλη του την καρδιά και έδωσε την άδεια να χρησιμοποιήσουμε όποια από τις αναγνώσεις του των έργων του Λευκάδιου ταίριαζε καλύτερα.

Και το πρωί της τελευταίας Κυριακής του Οκτώβρη χτύπησε το τηλέφωνο. Άκουσα μια χαρούμενη φωνή να με αποκαλεί «Τέτη μου» και μετά έναν χείμαρρο.

«Τέτη μου, η συνέντευξη βγήκε καταπληκτική! Στα τριάντα πέντε χρόνια που κάνω ραδιόφωνο, αυτή είναι μία από τις καλύτερες συνεντεύξεις που έχω κάνει!»

Η εκπομπή ήταν έτοιμη να βγει αέρα. Είχε τεσταριστεί σε ό,τι αφορούσε τα τεχνικά θέματα, αλλά και επί της ουσίας. Όσοι την άκουσαν εξέφρασαν γνώμη όχι απλώς καλή, αλλά απογειωτική. Η ζωή του Λευκάδιου είναι καθηλωτική, η μαγεία της φωνής του Ηλία Λογοθέτη είναι το κάτι άλλο, φιλοξενία του Γιώργου Κορδομενίδη καθοριστική και η γενική αίσθηση στο κοινό είναι ότι βρίσκεται σ' ένα ζεστό φιλικό κύκλο και μιλάμε για έναν ξεχωριστό φίλο μας.

Η εκπομπή βγήκε στον αέρα στις 4 Νοεμβρίου 2023. Μπορείτε να την ακούσετε πατώντας πάνω στο εικονίδιο της ΕΡΤecho, που βρίσκεται στην κορυφή.

Το ταξίδι του Λευκάδιου Χερν στον πολιτισμό-Διαδικτυακή Ημερίδα

Αγαπητοί φίλοι, 

χτες, Σάββατο 13 Μαρτίου, συμμετείχα σε μια σημαντική ημερίδα με θέμα «Το ταξίδι του Λευκάδιου Χερν στον πολιτισμό», που οργάνωσε το Πανεπιστήμιο Πάτρας σε συνεργασία με το Μουσείο Σχολικής Ζωής και Εκπαίδευσης, υπό την αιγίδα της Πρεσβείας μας στο Τόκυο, του Ελληνικού Οργανισμού Τουρισμού και της Επιτροπής «Ελλάδα 2021».

Την ευθύνη της οργάνωσης και τον συντονισμό είχε η Μαρία Αργυροπούλου, καθηγήτρια του Πανεπιστημίου Πατρών, Τμήμα Διοίκησης Τουρισμού.

Την ημερίδα χαιρέτισαν άνθρωποι που λόγω των σημαντικών θέσεων που κατέχουν, υπηρετούν αποτελεσματικά τον πολιτισμό και τη διάδοση του πνεύματος του Λευκάδιου Χερν. Μίλησαν άνθρωποι, που εμπνεόμενοι από το έργο και το πνεύμα του, έχουν ήδη πραγματοποιήσει πολιτιστικά και εκπαιδευτικά επιτεύγματα και σχεδιάζουν καινούργια.

Η ημερίδα έγινε διαδικτυακά, λόγω της πανδημίας, και μεταδόθηκε με live streaming. 

Σας στέλνω το πρόγραμμα της ημερίδας για να δείτε τους ομιλητές και τα θέματα που ανέπτυξε ο καθένας, καθώς και τον σύνδεσμο στο Youtube, όπου μπορείτε να την παρακολουθήσετε. Θα επανέλθω με λεπτομέρειες για την ημερίδα και για το ηλεκτρονικό αποθετήριο τέχνης που ετοιμάζει το Πανεπιστήμιο.

Πρόγραμμα Ημερίδας

Η ημερίδα στο Youtube

Ομιλία για τον Λευκάδιο Χερν στην Ομάδα Ανάγνωσης της Δημοτικής Βιβλιοθήκης Δάφνης

Καθώς το αναγνωστικό κοινό του Λευκάδιου μεγαλώνει, η Ομάδα Ανάγνωσης της Δημοτικής Βιβλιοθήκης Δάφνης θα περάσει το χειμώνα με τα βιβλία του. Εξαιρετική επιλογή! 

Για πολλά μέλη της ομάδας η χτεσινή εκδήλωση ήταν η πρώτη επαφή τους με τον συγγραφέα και το έργο του. Το θέμα του Λευκάδιου είναι απέραντο. Όταν ο χρόνος είναι περιορισμένος, χρειάζονται λίγα λόγια και καλά. Γι' αυτό στην ομιλία μου εστίασα στο όφελος που μπορεί να έχει ο άνθρωπος του 21ου αιώνα διαβάζοντας Λευκάδιο Χερν. Στο έργο του θα βρει τις πανανθρώπινες αξίες που είναι θεμέλιο για τον άνθρωπο και μπορεί να αντλήσει μαθήματα, πρότυπα και λύσεις. 

Έκλεισα την ομιλία μου μεταφέροντας τα λόγια που μου είπε προ καιρού μια αναγνώστρια, όταν ήρθε για πρώτη φορά σ' επαφή με το έργο του Λευκάδιου Χερν διαβάζοντας το «Κοττό». 

«Ο Λευκάδιος Χερν δούλεψε πιο ευσυνείδητα κι από Ιάπωνας. Δεν έκανε πασαλείμματα, δεν ενδιαφέρθηκε να κάνει ντόρο. Το ’λεγε η καρδιά του.
Είναι ένας άνθρωπος που έχει πονέσει πολύ, έχει στερηθεί πολύ κι αυτό του βγήκε σε δημιουργικότητα, εξυπνάδα και βάθος σκέψης. Μια ευαίσθητη ψυχή, ένας αυθεντικός, οικουμενικός άνθρωπος. Άξιος σεβασμού και μνήμης».

Μια αναμνηστική φωτογραφία με μερικά από τα μέλη της Ομάδας Ανάγνωσης.

Οπτασίες και απόκοσμές παρουσίες στη χώρα του Ανατέλλοντος Ήλιου-ομιλία στο FantastiCON

Ο Λευκάδιος Χερν με οδήγησε να γνωρίσω την κουλτούρα της παλιάς Ιαπωνίας των μύθων, των θρύλων, των απόκοσμων υπάρξεων· ενός κόσμου πέρα από τα ανθρώπινα, που ζει παράλληλα με τον κόσμο μας και συνδιαλέγεται μαζί του. 

Η ομιλία μου στο FantastiCON 2017 είχε ως θέμα τις οπτασίες και τις απόκοσμες υπάρξεις της Ιαπωνίας, έτσι όπως τις γνώρισα μεταφράζοντας και μελετώντας το έργο του Λευκάδιου Χερν. Αυτό που μας συναρπάζει δεν είναι ο τρόμος που μας προκαλούν. Μας δημιουργούν μια θλίψη γύρω από την ύπαρξη, αίσθηση μοναξιάς, δέος και τρυφερότητα.

Μπορείτε να ακούσετε το τελευταίο τμήμα της ομιλίας μου στο παρακάτω βίντεο.

Ομιλία στην παρουσίαση του βιβλίου «Ιστορίες Φαντασμάτων από την Ιαπωνία»

27 Ιουνίου. Η ημερομηνία δεν είναι τυχαία. Είναι τα γενέθλια του Λευκάδιου. Εκείνη ακριβώς την ημέρα, την Τρίτη 27 Ιουνίου, στις 8 το βράδυ, παρουσιάστηκε ένα καινούργιο βιβλίο με ιστορίες του Λευκάδιου Χερν, από τις εκδόσεις Ars Nocturna. 

Το βιβλίο λέγεται «Ιστορίες φαντασμάτων από την Ιαπωνία και περιλαμβάνει ιστορίες από το Kwaidan, το Shadowings και το In Ghostly Japan. Μετέφρασε ο Κώστας Κώτσιας, η Πέρη Χρονοπούλου, η Ειρήνη Μαντά, ο Ανδρέας Μιχαηλίδης και η Μαρία Γιακανίκη. Το καταπληκτικό εξώφυλλο έχει φιλοτεχνήσει ο Όθωνας Νικολαΐδης.

Με χαρά συμμετείχα στην έκδοση γράφοντας το επίμετρο που ολοκληρώνει το βιβλίο «Η γυναίκα στη ζωή και στο έργο της ιαπωνικής περιόδου του Λευκάδιου Χερν» και το χρονολόγιο με τους μεγάλους σταθμούς της ζωής και του έργου του συγγραφέα. 

 Συγκεντρωθήκαμε στον φιλόξενο πολυχώρο Αίτιον, που βρίσκεται στην Πλάκα, στην οδό Τζιραίων 8-10. Ούτε η επιλογή του χώρου έγινε τυχαία. Στην οδό Τζιραίων έχουν γίνει αμέτρητες συναντήσεις και συνεργασίες με κεντρικό άξονα τον Λευκάδιο.  

Ομιλητές ήταν οι συντελεστές του βιβλίου Μαρία Γιακανίκη, Αριστέα Λέκκα, Ανδρέας Μιχαηλίδης κι εγώ. Στο κοινό βρίσκονταν παλιοί και καινούργιοι φίλοι του συγγραφέα. Λιγότεροι οι παλιοί και περισσότεροι οι καινούργιοι. 

Το αναγνωστικό κοινό του μεγαλώνει, καθώς ο Λευκάδιος γίνεται γνωστός σε νεανικό κοινό. Οι αναγνώστες των gothic ιστοριών καλωσόρισαν ένα βιβλίο με αλλιώτικες ιστορίες φαντασμάτων, που κατέγραψε ένας οικουμενικός άνθρωπος με ανοιχτό μυαλό, ελεύθερο πνεύμα και τον γοτθικό τρόμο μονίμως στις αποσκευές του: από το Δουβλίνο ώς τη Νέα Ορλεάνη και από τις Δυτικές Ινδίες ώς την Ιαπωνία, όπου κατέγραψε τις ιστορίες που περιλαμβάνει το βιβλίο. 

Μαρία Γιακανίκη και Αριστέα Λέκκα, λίγο πριν από την έναρξη.

Τέτη Σώλου

Ο Αντρέας Μιχαηλίδης αφηγείται μία από τις ιστορίες του βιβλίου.

Αντρέας Μιχαηλίδης, Τέτη Σώλου, Κώστας Κώτσιας και Μαρία Γιακανίκη.

Το δέντρο που μας αγκάλιαζε

Πριν από κάμποσα χρόνια ήρθα να μείνω σ’ αυτό το παλιό σπίτι με κήπο, χτισμένο στην πλαγιά ενός λόφου. Ακούγεται ειδυλλιακό. Δεν είναι. Ο λόφος είναι ένας από τους τόσους της Αθήνας και οι ανηφόρες του είναι δύσκολες.

Πιο κάτω στην πλαγιά, κολλητά με το δικό μας, είναι ένα σπίτι με άσχημη ιστορία, χρόνια ακατοίκητο. Η τελευταία ιδιοκτήτρια ήταν μια γριά που ασχολιόταν με περίεργα πράγματα κι είχε μια νεκροκεφαλή στο γείσο κάτω από την ταράτσα.

Αυτή τη νεκροκεφαλή τη θυμάμαι από παιδί. Όλοι έκαναν πως δεν την έβλεπαν και άμα ρωτούσα, μου έλεγαν πως δεν είναι τίποτα. Όταν η γριά ήταν στα τελευταία της είπε να φωνάξουν τη γιαγιά μου και της ζήτησε συγγνώμη.

Αυτά είναι ιστορίες παλιές που άκουσα σαν μαγεμένη σε συζητήσεις των μεγάλων όταν ήμουν μικρή. Σήμερα κανένας δεν μιλάει γι’ αυτές.

Όταν πέθανε η γιαγιά μου, η οικογένεια μου παραχώρησε το σπίτι για να μείνω όσον καιρό θέλω. Σπίτι με κήπο μέσα στην Αθήνα; Δεν λες όχι! Κρεμάστηκα στο κάγκελο της πίσω αυλής ψάχνοντας με τα μάτια να βρω τη νεκροκεφαλή. Δεν υπήρχε. Ο κήπος μέσα στην εγκατέλειψή του δεν μαρτυρούσε καμιά βαριά ιστορία. Οι πορτοκαλιές του κάθε χρόνο έβγαζαν κάτασπρα λουλούδια κι ύστερα έκαναν χρυσά πορτοκάλια. Κι όπως συμβαίνει σ’ όλα τα ρημαγμένα σπίτια είχαν φυτρώσει και δύο συκιές.

Μπροστά από κει που ήταν η νεκροκεφαλή, στο πιο ανήλιαγο σημείο του κήπου, φύτρωσε ένα δέντρο. Αυτά που βγαίνουν από μόνα τους. Βρομοκαρυδιές έχω ακούσει να τα λένε. Χρόνο με τον χρόνο το δέντρο δυνάμωνε, ψήλωνε και στο τέλος τα κατάφερε. Βγήκε στο φως! Τα κλαδιά του ανέβηκαν ως την αυλή μας κι ύστερα ψήλωσε περισσότερο και φάνηκε ο κορμός του. Η πυκνή φυλλωσιά του έριχνε τα καλοκαίρια δροσερή σκιά. 

Τις νύχτες που καθόμασταν έξω μέχρι αργά, σαν μεθυσμένοι από τη δυνατή μυρωδιά του γιασεμιού και του νυχτολούλουδου, κοιτούσαμε ανάμεσα από το φύλλωμά του τα φώτα της πόλης κι ήταν εύκολο να φανταστούμε ότι είμαστε σε άλλον τόπο και ίσως σε άλλον χρόνο.

Ένα μεγάλο κλαρί του πέρασε από το κάγκελο μέσα στην αυλή. Έπρεπε να σκύψουμε για να περάσουμε, αλλά κανένας δεν σκέφτηκε να το κόψει. Σ' ένα δυο χρόνια το δέντρο ψήλωσε κι άλλο και δεν χρειαζόταν να σκύβουμε πια.

Τα τραπέζια που κάναμε τα βράδια του καλοκαιριού γίνονταν στην αυλή κάτω από τη φυλλωσιά του. Απρογραμμάτιστα συνήθως. Χτύπαγε το τηλέφωνο: «Εγώ φέρνω πίτα, η Ιωάννα κρασάτο κι Νίκη τις σαλάτες. Ερχόμαστε!». Στρώναμε μια τάβλα (απομεινάρι από ένα παλιό σχεδιαστήριο) και γλεντούσαμε. Κι η Μαρία η ρεμπέτισσα που τα λέει όπως της έρχονται, είπε μια φορά ενθουσιασμένη: «Ρε παιδιά, έτσι όπως καθόμαστε τώρα, δεν είναι σαν να μας κρατάει κάποιος όλους μας αγκαλιά;»

Χρόνο με τον χρόνο κατάλαβα ότι το αγαπούσα αυτό το δέντρο. Στις ζέστες το πότιζα για να δροσίζεται. Έτσι κι αλλιώς έριχνα νερό στα δέντρα του ακατοίκητου. Έπαιρνα το λάστιχο, σκαρφάλωνα στο κάγκελο κι έπαιζα ποτίζοντας. Το φθινόπωρο τα φύλλα του έπεφταν παχύ στρώμα στην αυλή. Τον χειμώνα το κοιτούσα από το παράθυρο του σχεδιαστηρίου ν' αντέχει στο κρύο, στη βροχή, στο χιόνι.

Μόλις ερχόταν η άνοιξη έψαχνα να βρω τα πρώτα σημάδια της αναγέννησης. Και τότε να δεις χαρά!

Έτσι χάρηκα και φέτος μόλις είδα τα πρώτα τρυφερά φυλλαράκια και τις τουφίτσες στην άκρη των κλαδιών. Κι ύστερα τίποτα. Δεν βγήκαν καινούργια φύλλα. Κι αυτά που είχαν βγει μαράθηκαν. Ξανακρεμάστηκα στο κάγκελο. Μια μικρή συκιά που είχε αγκαλιαστεί με τον κορμό του είχε ξεραθεί.

Τ’ άλλα δέντρα του ακατοίκητου πρασίνιζαν και φούντωναν και μόνον το δέντρο μου μαραινόταν. Ο κορμός του ως ένα μέτρο πάνω από τη ρίζα έχει μαυρίσει. Μέσα σε τρεις μέρες το δέντρο πέθανε. Αρρώστησε; Το δηλητηρίασαν;

Κοίταξα δεξιά την πολυκατοικία. Κοίταξα αριστερά τη μονοκατοικία που έχει γίνει αρχιτεκτονικό γραφείο. Το δέντρο μου είχε την ατυχία να βρίσκεται ανάμεσα στο διαμέρισμα και στο γραφείο του αρχιτέκτονα. Κι ο αρχιτέκτονας θέλει να βγαίνει στο μπαλκόνι του και να βλέπει το γραφείο του. Φοβάται τους κλέφτες, γι’ αυτό και χώρια από τον συναγερμό, τα βράδια φωταγωγεί το γραφείο.

Αυτός λοιπόν την έκανε τη δουλειά! Θα μπήκε στο ακατοίκητο –σιγά το δύσκολο!– και θα έριξε χλωρίνη στη ρίζα του δέντρου. Μ' έπνιξε η οργή.

«Μην κριματίζεις!» μου είχε πει κάποτε κάποιος. Το θυμήθηκα εγκαίρως κι άφησα κατά μέρος τα σενάρια που με όργιζαν και δεν βοηθούσαν καθόλου.

Και τότε θυμήθηκα την Τζιού ρόκου ζακουρά, την κερασιά μιας ιστορίας του Λευκάδιου Χερν, ένα αγαπημένο δέντρο που μαράθηκε και που συνέχισε να ζει με μια ζωή που δεν είναι δική του.

Και το δέντρο μου ίσως μπορέσει να πρασινίσει με ζωή που δεν είναι δική του. Μ’ εκείνο το αναρριχητικό που μου χάρισαν. Γιατί όχι; «Χτίζει φράχτες» μου είπε ο δωρητής. Τόσο δυνατό!

Θα προσπαθήσω.

Αγαπητοί φίλοι, σας χαρίζω την ιστορία της κερασιάς. Είναι μια βαθιά συγκινητική ιστορία από το Καϊντάν. Κι εσείς ευχηθείτε μου!

Τζιού ρόκου ζακουρά

Συζήτηση για τον Λευκάδιο Χερν με τον Δημήτρη Νικολούλια στην εκπομπή Ιστορικές Διαδρομές

Φιλοξενούμενη της εκπομπής Ιστορικές Διαδρομές στο ιντερνετικό κανάλι  www.nstv.gr/live στις 28 Μαρτίου είχα τη χαρά να συζητήσω με τον Δημήτρη Νικολούλια για τον Λευκάδιο Χερν. Μία πλατιά συζήτηση, με άνεση χρόνου που καλύπτει σημαντικά τμήματα της Οδύσσειας του μεγάλου συγγραφέα.

Άρθρο στο Art7-Όταν η Τέτη Σώλου συνάντησε τον Λευκάδιο Χερν

Το περιοδικό πολιτισμού Art7, ενέργεια της Διεθνούς Μπιενάλε Σύγχρονης Τέχνης της Σαντορίνης, φιλοξενεί ένα πολύ όμορφο άρθρο για τα τρία βιβλίο του Λευκάδιου που μετέφρασα. Ευχαριστώ το περιοδικό για την έρευνα που έκανε ώστε να παροουσιάσει τόσα πολλά στοιχείια για τα τρία βιβλία. Εύχομαι οι αναγνώστες του Art7 να αυξάνονται και να πληθύνονται, γιατί αυτό σημαίνει ότι ολοένα και περισσότεροι άνθρωποι αγκαλιάζουν τον πολιτισμό.

Μπορείτε να το διαβάσετε μ' ένα 

ΚΛΙΚ

When Tety Solou met Lafcadio Hearn

Σχόλιο αναγνώστριας του «Κοττό»

Αγαπητοί φίλοι,

σήμερα δέχτηκα ένα τηλεφώνημα από κάποια αναγνώστρια που ήρθε για πρώτη φορά σ' επαφή με το έργο του Λευκάδιου Χερν διαβάζοντας το «Κοττό». Με συγκίνησε και αξίζει να σας μεταφέρω τον σύντομο και καθαρό λόγο της.

«Ο Λευκάδιος Χερν δούλεψε πιο ευσυνείδητα κι από Ιάπωνας. Δεν έκανε πασαλείμματα, δεν ενδιαφέρθηκε να κάνει ντόρο. Το ’λεγε η καρδιά του.

Είναι ένας άνθρωπος που έχει πονέσει πολύ, έχει στερηθεί πολύ κι αυτό του βγήκε σε δημιουργικότητα, εξυπνάδα και βάθος σκέψης. Μια ευαίσθητη ψυχή, ένας αυθεντικός, οικουμενικός άνθρωπος. Άξιος σεβασμού και μνήμης».

Καινούργιο βιβλίο για τον Λευκάδιο Χερν

Κυκλοφόρησαν σε τόμο από τις εκδόσεις Γρηγόρη τα πρακτικά του Συνεδρίου που έγινε στη Λευκάδα τον Μάιο του 2014, με τίτλο «Λευκάδιος Χερν - Ένα διαπολιτισμικό ταξίδι στη ζωή και στο πνεύμα του». Το βιβλίο, εκτός από τις εισηγήσεις του Συνεδρίου, περιλαμβάνει και τις βραβευμένες εργασίες του Πανελλήνιου Μαθητικού Διαγωνισμού με θέμα τον συγγραφέα. Αποτελεί σημαντική συλλογή από κείμενα ερευνητών της ζωής και του έργου του Λευκάδιου. Ανάμεσά τους βρίσκεται και η δική μου εισήγησή με θέμα τους σημαντικούς σταθμούς της ζωής του μεγάλου συγγραφέα.

Η επιστημονική επιμέλεια του βιβλίου είναι της Παρασκευής Κοψιδά-Βρεττού, στην οποία οφείλεται τόσο η διοργάνωση του Συνεδρίου όσο και του Μαθητικού Διαγωνισμού.

Για περισσότερες πληροφορίες από τα «Λευκαδίτικα Νέα»

ΚΛΙΚ

Συνέδριο στη Λευκάδα, Μάιος 2014

ΚΛΙΚ

Βραδιά για τον Λευκάδιο Χερν στο Φίλιον

Η χρονιά ξεκίνησε με τον Λευκάδιο Χερν, σε μία παρουσίαση που έκανα στο Φίλιον στις 4 Ιανουαρίου. Ήταν μια όμορφη και ζεστή βραδιά σε ευχάριστο περιβάλλον που την ομόρφυναν εκλεκτοί φίλοι του Λευκάδιου που μας τίμησαν με την παρουσία τους.

Παραθέτω το άρθρο που έγραψε ο Μίμης Κούρτης στα «Λευκαδίτικα Νέα» για τη χτεσινή βραδιά:
Στο ζεστό περιβάλλον του Καφέ Φίλιον στο Κολωνάκι πραγματοποιήθηκε η εκδήλωση για τη ζωή και το έργο του σπουδαίου οικουμενικού ποιητή, του δικού μας Λευκάδιου Χέρν.
Την βραδιά προλόγισε η δρ. Παρασκευή Κοψιδά-Βρεττού που σκιαγράφησε παραστατικά το έργο του μεγάλου ποιητή.
Η σκιτσογράφος, συγγραφέας και μεταφράστρια του Χερν πήρε το λόγο και μας συνεπήρε, για μια ακόμα φορά, σε ενα γλυκό ταξίδι ονειρικό.Ένα ταξίδι που μόνο η Τέτη Σώλου μπορε να μας ταξιδέψει. Σε κάθε σταθμό μια απίστευτη ξενάγηση στον απίθανο κόσμο του Λευκάδιου Χέρν από τη γυναίκα που έδωσε φωνή στο έργο του και εικόνα στον ψυχισμό του.
Η ξεχωριστή στιγμή της βραδιάς ήρθε από τη Ζωή Νικητάκη που έκανε αφήγηση με τη συνοδεία μικρών και παράξενων μουσικών οργάνων. Μια ερμηνεία πρωτότυπη και εντυπωσιακή.
Η φίλη του Λευκάδιου κα Ιωάννα Καρατζαφέρη έκανε μικρή παρέμβαση με τον γνωστό χιουμοριστικό της τρόπο.
Ο μεγάλος απόντας της βραδιάς Τάκης Ευσταθίου κάθε άλλο παρά απών ήταν. Ακούστηκε τόσες φορές το ονομά του, που έμοιαζε να είναι δίπλα μας.
Ο Γιάννης Κατωμερής με την κάμερα και τον καταπληκτικό φακό του κάλυψε για μια ακόμα φορά την εκδήλωση.
Η Τέτη Σώλου στο τέλος της βραδιάς πρόσφερε στους φίλους του Λευκάδιου Χέρν Αγιορείτικο... σάκε.
Ευχαριστούμε τους συντελεστές για την όμορφη βραδιά.

Ο οργανωτής της βραδιάς Θέμης Ροδαμίτης.

Η Δρ. Παρασκευή Κοψιδά-Βρεττού προλόγισε την εκδήλωση.

Μιλώντας για τη ζωή και την προσωπικότητα του Λευκάδιου Χερν.

Η Ζωή Νικητάκη αφηγήθηκε με συνοδεία μουσικών οργάνων.

Η Ιωάννα Καρατζαφέρη συμπλήρωσε τη βραδιά με πληροφορίες

για τις πόλεις της Αμερικής όπου έζησε ο Λευκάδιος.

Οι φίλοι στο γιορτινά στολισμένο Φίλιον.

Παράξενα μουσικά όργανα από διάφορα μέρη του κόσμου.

Ο Λευκάδιος Χερν βρήκε ομοιότητες ανάμεσα στους δύο πανάρχαιους πολιτισμούς, τον ελληνικό και τον ιαπωνικό. Το ευγενικό κι ελεύθερο πνεύμα του, που ένωσε την Ανατολή και τη Δύση, είναι ζωντανό και δημιουργεί γέφυρες ανάμεσα στους ανθρώπους, φιλίες και συνεργασίες που χαρακτηρίζονται από ανιδιοτέλεια. Χαίρομαι που κάνω αυτή τη διαπίστωση και ευχαριστώ τους φίλους που διακριτικά και σταθερά τη δικαιώνουν.

Κάνω μια ευχή για τον καινούργιο χρόνο: να αντλήσουμε από τη ζωή, την προσωπικότητα και έργο του Λευκάδιου τις πανανθρώπινες αξίες που είναι θεμέλιο για τον άνθρωπο και την ευτυχισμένη ζωή.

Οι φωτογραφίες είναι του Γιάννης Κατωμερή, που βιντεοσκόπησε την εκδήλωση. Τον ευχαριστώ που μου παραχώρησε την άδεια χρήσης τους.


Μπορείτε να διαβάσετε περισσότερα και να δείτε πολλές φωτογραφίες στα «Λευκαδίτικα Νέα»
ΚΛΙΚ

Με τον Λευκάδιο στο Φίλιον-πρόσκληση

Φίλοι, ραντεβού στο Φίλιον!

Η χρονιά αρχίζει με Λευκάδιο Χερν. Τη Δευτέρα 4/1, μεθαύριο δηλαδή, η βραδιά στο Φίλιον θα είναι αφιερωμένη στον Λευκάδιο Χερν.

Αρχίζουμε στις 8.30. Εγώ θα κάνω παρουσίαση της ζωής και του έργου του μεγάλου συγγραφέα και η Ζωή Νικητάκη θα κάνει αφήγηση με συνοδεία μουσικών οργάνων. Αυτά σύμφωνα με το πρόγραμμα.

Εκτός προγράμματος όμως υπάρχει μία σπουδαία έκπληξη. Βρίσκεται στην Αθήνα η δρ. Παρασκευή Κοψιδά-Βρεττού που έχει ασχοληθεί πολύ και σε βάθος με τον μεγάλο συγγραφέα. Έχει γράψει το βιβλίο «Η λαογραφία της στοργής» και το 2014 διοργάνωσε Συνέδριο στη Λευκάδα και Πανελλήνιο Μαθητικό Διαγωνισμό. Την ευχαριστώ που δέχτηκε την πρόσκλησή μου να μας τιμήσει με την παρουσία της και να προλογίσει την εκδήλωση.

Τη Δευτέρα 4/1 στις 8.30 το βράδυ σας περιμένουμε στο «Φίλιον», Σκουφά 34, στο Κολωνάκι.

My interview at the state channel ERT

On Monday 14th of December I was invited to the TV magazino "ON ERT" of the state channel ERT. The theme was "Lafcadio Hearn books at the Greek school libraries". This is important for Lafcadio readers and for the Greek youth and I would like to thank Ms. Heleni Hrona and Mrs. Andreas Roditis for the invitation and the interesting interview.

Below you may find the link. The part about Lafcadio starts at the 45 min. 

CLICK

Συνέντευξη στην εκπομπή ΟΝ ΕΡΤ, Δεκέμβριος 2015

Τη Δευτέρα 14 Δεκεμβρίου ήμουν καλεσμένη στην εκπομπή ΟΝ ΕΡΤ της Ελένης Χρονά και του Ανδρέα Ροδίτη. Θέμα της συνέντευξης «Ο Χερν στις σχολικές βιβλιοθήκες». Είναι ένα σημαντικό νέο που αξίζει τον τηλεοπτικό χρόνο που αφιερώθηκε ώστε να γίνει ευρύτερα γνωστό. 

Ευχαριστώ την Ελένη Χρονά και τον Αντρέα Ροδίτη για την πρόσκληση και την ενδιαφέρουσα συζήτηση πάνω στην προσωπικότητα του Λευκάδιου Χερν, στη μεταφραστική μου εργασία και στο κέρδος που αποκομίζει ένας νέος άνθρωπος μελετώντας τη ζωή και το έργο του συγγραφέα.

Μπορείτε να παρακολουθήσετε τη συνέντευξη από το αρχείο της ΕΡΤ. Αρχίζει στο 45ο λεπτό.

ΚΛΙΚ

Lafcadio Hearn: a fountain of inspiration

Here I am in front of «The portrait of Lafcadio Hearn», an artwork of mine which I made last year in the memory of the great and beloved writer. It is the first of a series of artworks I am working this period inspired from Lafcadio. Since I met him, Lafcadio has been for me a fountain of inspiration.

Maybe it's too early to say for sure if I approach Lafcadio through art or if I approach art through Lafcadio. I have a lot of penciling and inking ahead.

One thing I can say for sure is that Lafcadio Hearn made me a better person. 110 years after his death, he still is a great teacher.

Thank you, Lafcadio Hearn!

Ομιλία για τον Λευκάδιο Χερν στο Κέντρο Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης Κλειτορίας-Ακράτας

Όταν η υπεύθυνη του Κέντρου Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης Κλειτορίας-Ακράτας με προσκάλεσε να πάρω μέρος στο διήμερο που οργανώνουν κάθε χρόνο με τη συνεργασία της Γυναικείας Λογοτεχνικής Συντροφιάς, δέχτηκα ευχαρίστως και δεν δίστασα καθόλου να επιλέξω το θέμα της εισήγησης στο σεμινάριο που θα έκανα την πρώτη μέρα στους εκπαιδευτικούς, καθώς και το θέμα του εργαστηρίου που θα έκανα την επόμενη με τα παιδιά και τους δασκάλους τους.

Θα ήταν ο Λευκάδιος Χερν! 

Ο σύγχρονος άνθρωπος μπορεί να πάρει σπουδαία μαθήματα για την αγάπη και την προστασία της φύσης μελετώντας το έργο του Λευκάδιου Χερν. Η ευγένεια και η λεπτότητα που αντιμετώπιζε τη φύση και τα πλάσματά της, έχουν αποτυπωθεί στις ιστορίες του και η πρωτοτυπία τους μπορεί να εμπνεύσει τον εκπαιδευτικό ώστε να δημιουργήσει καινούργιες δράσεις για τους μαθητές του. Και ακόμα η συγκριτική μελέτη των δύο πανάρχαιων πολιτισμών, του ελληνικού και του ιαπωνικού, μπορεί να δώσει άφθονη τροφή στη φαντασία και να δημιουργήσει πρωτότυπα θέματα, ερωτήματα και δραστηριότητες.

Βιβλία, φυλλάδια και κάρτες του Κέντρου Περιβαλλοντικης
Εκπαίδευσης Κλειτορίας-Ακράτας και φωτογραφία του Λευκάδιου Χερν.

Παρόντες εκπαιδευτικοί, σχολικοί σύμβουλοι, συγγραφείς-εισηγητές, φίλοι του ΚΠΕ που ενδιαφέρονταν για τις εργασίες του σεμιναρίου και οι εργαζόμενοι του ΚΠΕ.

Δεν σας κρύβω ότι είχα τρακ προτού αρχίσει το σεμινάριο. Για τους περισσότερους η εισήγησή μου θα ήταν η πρώτη γνωριμία τους με τον Λευκάδιο Χερν και το σπουδαίο έργο του. Η εισαγωγική ομιλία του βιολόγου κ. Μοσχόπουλου που εξέθεσε τα ενδιαφέροντα και τις δραστηριότητες του ΚΠΕ αφορούσε στην αναζήτηση αξιών πάνω στις οποίες στηρίζεται η σχέση μας με το περιβάλλον, στα προγράμματα του ΚΠΕ (π.χ. μελέτη των μικροοργανισμών του νερού ή το θέμα «Ακούμε ένα δέντρο») καθώς και στα προγράμματα ειδικής αγωγής.
Ευτυχής σύμπτωση! Για καθένα από τα ενδιαφέροντα του Κέντρου Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης που άκουγα να αναφέρει ο κ. Μοσχόπουλος, ερχόταν στον νου μου μια παράγραφος από τον Λευκάδιο Χερν. Έτσι έγινε μια όμορφη εισαγωγή στην εισήγησή μου. Ήμασταν στο ίδιο μήκος κύματος! Ο Λευκάδιος για άλλη μια φορά έκανε το θαύμα του. 

Το ενδιαφέρον με το οποίο έγινε δεκτή η εισήγησή μου ήταν τόσο ζωντανό που σχεδόν το εισέπνεα. Δεν ακουγόταν ούτε κιχ! Άγγιζε όλους η οδύσσεια ενός ανθρώπου που βρήκε μέσα στα βιβλία τη στοργή που στερήθηκε, που κατάκτησε μόνος του το ελληνικό πνεύμα, γύρισε τον μισό κόσμο με το όραμά του ψηλότερα από τις κακουχίες και με τον χαρακτήρα ακέραιο, με πνεύμα διεισδυτικό, με πλατιά αντίληψη χωρίς να κάνει διακρίσεις και να έχει προκαταλήψεις, έχοντας ευαισθησία για τη διαφορετικότητα, αγάπη για την παράδοση και σεβασμό για τη φύση. 

Λίγο πριν το τέλος της εισήγησης χτύπησε ένα κινητό. Φαίνεται πως ήμουν εντελώς μέσα στον κόσμο του Λευκάδιου και ο ήχος του με επανέφερε απότομα. Χρειάστηκα λίγο χρόνο για να συγκεντρώσω ξανά τη σκέψη μου, μια και μιλάω από στήθους χωρίς γραπτά μπροστά μου. Σώπασα για μερικά δευτερόλεπτα. Η ίδια σιωπή επικράτησε και στο ακροατήριο. Κανείς δεν μίλησε, κανείς δεν κινήθηκε περιμένοντας την ομιλήτρια να συνεχίσει. Ήταν στ' αλήθεια συγκινητικό. Γι' αυτό λέω ότι ο Λευκάδιος για άλλη μια φορά έκανε το θαύμα του.

«Δεν γνωρίζαμε τον Λευκάδιο Χερν», μου είπε κάποιος εκπαιδευτικός, «μα τώρα θα αναζητήσουμε τα έργα του».

Ελπίζω και εύχομαι οι εκπαιδευτικοί να γνωρίσουν και να μεταφέρουν τις αξίες του Λευκάδιου στους μαθητές τους.  Όπως λέει ο αγαπητός μου κ. Ευσταθίου: «Δεν έχει καμία σημασία ν' αφήσεις στους απογόνους χρήματα. Παιδεία και αξίες είναι ο πραγματικός θησαυρός που πρέπει να κληρονομήσουν».  

Θέλω να ευχαριστήσω το Κέντρο Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης για την πρόσκληση και για την ευκαιρία που έδωσε να γίνουν εισηγήσεις καινούργιων θεμάτων στους εκπαιδευτικούς που παρακολούθησαν το σεμινάριο. Το έργο του Λευκάδιου Χερν «Ματιές στην Άγνωστη Ιαπωνία» διδασκόταν στα σχολεία της Ιαπωνίας επί δεκαετίες. Στην Ελλάδα μόλις φέτος τα ελληνικά σχολεία ασχολήθηκαν με τον Λευκάδιο Χερν επ' ευκαιρία του Πανελλήνιου Μαθητικού Διαγωνισμού και που τα βραβεία του απονεμήθηκαν στο πλαίσιο του Συνεδρίου που έγινε τον Μάιο στη Λευκάδα. 

Η προσέγγιση της προσωπικότητας του Λευκάδιου Χερν μπορεί να προσφέρει καινούργιες ιδέες και τη βεβαιότητα ότι η παιδεία, η συνείδηση και η πίστη στο όραμα είναι θεμέλια για τον άνθρωπο.

Ομιλία για τον Λευκάδιο Χερν στο «Καφέ της Πολυγλωσσίας»

Η αφίσα που σχεδίασα από κοινού με τον Ηλία Ταμπακέα
για τη 2η Γιορτή Πολυγλωσσίας

Η αφίσα που σχεδίασα για το Καφέ της Πολυγλωσσίας

Το ενδιαφέρον για τον Λευκάδιο Χερν ολοένα και μεγαλώνει. Η Θεσσαλονίκη, πάντα ευαίσθητη στα θέματα της πολυπολιτισμικότητας και της πολυγλωσσίας, αγαπάει ιδιαίτερα τον Λευκάδιο Χερν που με τη ζωή και το έργο του γεφύρωσε πολιτισμούς. Προσκαλεσμένη από τους διοργανωτές της 2ης Γιορτής Πολυγλωσσίας της Θεσσαλονίκης έκανα μία ομιλία για τον μεγάλο συγγραφέα, που έγινε στο «Καφέ της Πολυγλωσσίας» την πρώτη μέρα της γιορτής στις 30 Μαΐου. Η ομιλία συνοδεύτηκε από οπτικοακουστικό υλικό με πλούσιες εικόνες, που ετοίμασε ο Ηλίας Ταμπακέας. Προλόγισε η Δρ. Αργυρώ Μουμτζίδου, που είναι η ψυχή της διοργάνωσης. 

• Η κ. Μάγδα Καραγιαννιώτου-Μυστικού, δημοσιογράφος και εικαστικός συντάκτης μας τίμησε με την παρουσία της και έγραψε: «Η κα Ρέα Μουμτζίδου προλόγισε την Τέτη Σώλου, η οποία με την σειρά της εδωσε με τον δικό της τρόπο μια περιήγηση στην ζωή του μεγάλου άνδρα Λευκαδίου Χερν και ολοι παρακολουθήσαμε με πολυ ενδιαφέρον τα δρώμενα του με επιλεγμένες εικόνες απο την Τέτη Σώλου. Ήταν μια πολύ όμορφη και με ενδιαφέρον ομιλία που άξιζε να είσαι εκεί και να την ακούς».

• Η κ. Λία Καδέρογλου, συγγραφέας του βιβλίου «Η Ουρανία στη Γη», έγραψε: «Ο βίος και το ελεύθερο πνεύμα του Λευκάδιου Χερν όπως παρουσιάστηκε από την Τέτη ήταν μία από τις πιο φωτεινές στιγμές της γιορτής. Και όπως προέτρεψε το κοινό, σας προτρέπω κι εγώ "αν θέλετε να αγκαλιάσετε τη διαφορετικότητα, βάλτε στη βιβλιοθήκη σας μερικά βιβλία του Χερν"».

«Στην τέχνη, ο νους πάντα ψάχνει. Ποτέ σου δεν ξέρεις. Πρέπει να διερευνάς συνεχώς. Δεν είσαι παρά ο εαυτός σου, πάντα, αλλά σε διαφορετικές συνθήκες και διαφορετικό χρόνο. Αφού δεις κάτι, το ξεχνάς και ύστερα προσπαθείς να συλλάβεις το πνεύμα του στο μουσαμά, με χρώμα, γραμμή, σχήμα».
Σωτήρης Θεριανός

Έργο του Σωτήρη Θεριανού ενόψει του Ελληνο-Ιαπωνικού Συμποσίου που θα γίνει το καλοκαίρι στη Λευκάδα, και που σηματοδοτεί την επιστροφή του Λευκάδιου Χερν στον τόπο που είδε το φως της μέρας. Ο Θεριανός ζωντάνεψε το ανάγλυφο του Minoru Kurasawa (1934-2012) που βρίσκεται στην πλατεία Καρακόρο στο Ματσούε. Το ανάγλυφο του Minoru Kurasawa βασίστηκε στο γνωστό ασπρόμαυρο σκίτσο του C.D.Weldon, που φιλοτεχνήθηκε το 1890. 

Στο έργο του Σωτήρη Θεριανού ο Λευκάδιος Χερν περνάει το γεφυράκι και μπαίνει στη Λευκάδα.